Ο «οδικός χάρτης» για την ανάπτυξη
της Δράμας σύμφωνα με το Τοπικό Σχέδιο
που παρουσίασε το κυβερνητικό κλιμάκιο
Του Θανάση Πολυμένη
ΟΠΩΣ ήδη έχει δημοσιεύσει ο «Π.Τ.», την Τετάρτη 5 Νοεμβρίου, βρέθηκε στη Δράμα κυβερνητικό κλιμάκιο, με επικεφαλής τον υφυπουργό παρά τω Πρωθυπουργώ κ. Κοντογεώργη.
Στο πλαίσιο αυτό, η κυβέρνηση παρουσίασε στη Δράμα ένα Τοπικό Σχέδιο Ανάπτυξης, όπως έχει κάνει και για τις υπόλοιπες Περιφερειακές Ενότητες της Περιφέρειας Αν. Μακεδονίας – Θράκης. Σύμφωνα με τα στοιχεία του συνάγονται από όσα έχουν ανακοινωθεί από την ίδια την κυβέρνηση και στον Δείκτη της Περιφερειακής Ανταγωνιστικότητας, η Περιφέρεια ΑΜΘ, είναι στην προτελευταία θέση, σχετικά με την κατά κεφαλήν χρηματοδότηση που έχουν λάβει στο διάστημα 2010 – 2025, με τελευταία την Περιφέρεια Στερεάς. Στις πρώτες θέσεις βέβαια η Περιφέρεια Αττικής, Κεντρικής Μακεδονίας κτλ.
Τα υφιστάμενα χρηματοδοτικά εργαλεία είναι το ΕΣΠΑ 2021 – 2027, το νέο Ε.Π.Α., ανταγωνιστικά ευρωπαϊκά προγράμματα, Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, Σ.Σ. ΚΑΟ 2023-2027 και άλλα.
Στοιχεία ανεργίας, δημογραφικά και άλλα
Στα στοιχεία που αναφέρονται επίσης, γίνεται γνωστό ότι η Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, με ποσοστό ανεργίας 11,6% το 2024, βρίσκεται πάνω από τον εθνικό μέσο όρο (10,3%).
Για τους εγγεγραμμένους ανέργους της ΠΕ Δράμας: Οι γυναίκες αποτελούν το 67%, ποσοστό άνω του μ.ο. της Περιφέρειας. Ηλικιακά κυριαρχούν οι ομάδες 25–34 και 35–44 ετών, που συγκεντρώνουν σχεδόν το 43% του συνόλου. Σε επίπεδο εκπαίδευσης, υπερισχύει η κατηγορία Β’ βάθμιας εκπαίδευσης με 40%, το υψηλότερο στην ΠΑΜΘ.
Στην πληθυσμιακή μεταβολή, αναφέρεται ότι η ΠΕ Δράμας καταγράφει την 7η υψηλότερη μείωση πληθυσμού στη χώρα -11,8% μεταξύ 2011–2021.
Αποκλίσεις στις απώλειες ανά Δήμο: Δράμας -5,5% / Δοξάτου -16,9% / Κάτω Νευροκοπίου -32,3% (μεγαλύτερη στη χώρα) / Παρανεστίου – 27,2% (3η μεγαλύτερη στη χώρα) / Προσοτσάνης -17,8%.
Δημογραφική γήρανση: διάμεση ηλικία 48,9 έτη το 2024, υψηλότερη στην ΠΑΜΘ.
Δείκτης εξάρτησης ηλικιωμένων: 47,4% το 2024, υψηλότερος στην ΠΑΜΘ
Εντούτοις, το 2023 η ΠΕ Δράμας σημείωσε την υψηλότερη θετική μεταβολή πληθυσμού στην ΠΑΜΘ.
Επίσης, η ΠΑΜΘ έχει σημαντικά χαμηλότερο κ.κ.ΑΕΠ (13.843€) από τον μ.ο. της χώρας (21.349€), το 2023. Η πτώση του μεταξύ 2010 – 2020 σε όλη την Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας & Θράκης, ήταν αναλογική με της Χώρας.
Η ΠΕ Δράμας έχει κ.κ. ΑΕΠ 11.602€ (2022), χαμηλότερο από τον μέσο όρο της ΠΑΜΘ (13.005€). Από το 2020 παρατηρείται ανάκαμψη, χωρίς να αλλάξει η σχετική της κατάταξη εντός της ΠΑΜΘ.
Η αναπτυξιακή ταυτότητα της Δράμας
Στο ζήτημα της αναπτυξιακής ταυτότητας της Δράμας, καταγράφονται οι σύγχρονες υποδομές και δίκτυα, χωρικός σχεδιασμός, οικιστικές αναπλάσεις.
Επίσης, συνδεσιμότητα, υπηρεσίες, ψηφιακότητα. Και ακόμα διαχείριση υδάτων, Βιομηχανία / Μεταποίηση, Πρωτογενής Τομέας. Επίσης, προστασία φυσικού περιβάλλοντος, ετοιμότητα για την κλιματική αλλαγή. Πολιτισμός, τουρισμός, αθλητισμός και αναψυχή και τέλος Υγεία, Παιδεία, συγκράτηση πληθυσμών.
Παρεμβάσεις προτεραιότητας
Στο ζήτημα της παρέμβασης για τις προτεραιότητες, τίθενται μια σειρά από έργα, που αφορούν σε διάφορα ζητήματα, όπως είναι τα παρακάτω:
– Οδικές διασυνδέσεις: Δράμα – Καβάλα στον κάθετο άξονα 61 Εγνατίας Οδού: Μελέτες τμημάτων Δράμα – Άγιος Αθανάσιος & Άγιος Αθανάσιος – Κρηνίδες | Αναβάθμιση Ανατολικής Εισόδου Δράμας.
– Πρωτογενής τομέας, αγροτική οδοποιία, αρδευτικά έργα (φράγμα Καρβουνορέμματος Κ. Νευροκοπίου, φράγμα Τεμένους).
– Επέκταση προγράμματος δημογραφικής ανάπτυξης μετά την αξιολόγηση της πιλοτικής περιόδου εφαρμογής.
– Χωρικός σχεδιασμός & αναπλάσεις: Περιβαλλοντική αναβάθμιση και ανάδειξη δημόσιων χώρων Δημοτικού Κήπου, Οδού Εθνικής Αμύνης και Κεντρικής Πλατείας Δράμας – Αξιοποίηση δημόσιων κτηρίων.
– Εφαρμογή σχεδίου διαχείρισης υδάτων – Αντιπλημμυρική προστασία – Περιοχές προστασίας περιβάλλοντος.
– Ενίσχυση κοινωνικών υποδομών (σχολεία, αθλητικές υποδομές, μονάδες υγείας).
– Ειδικές και εναλλακτικές μορφές τουρισμού / Ορεινός τουρισμός. Διασύνδεση με το φυσικό περιβάλλον.
– Αξιοποίηση & ανάδειξη πολιτιστικών πόρων.
Διαχείριση αποβλήτων (Παρανέστι) / Έργα ύδρευσης (Δοξάτο).
– Ενεργειακή διασύνδεση: Υποσταθμοί Προσοτσάνης, Νευροκοπίου & Σιδηροκάστρου.
– Σχέδιο δασικής διαχείρισης & αξιοποίησης βιομάζας.
– Ψηφιακές διασυνδέσεις.
Άμεσες παρεμβάσεις
– Στην πρώτη θέση των άμεσων παρεμβάσεων βρίσκεται ο κάθετος άξονας Δράμα – Αμφίπολη 200 εκατ. ευρώ υπό χρηματοδότηση.
– Ο κάθετος άξονας 61, υποτμήμα: Κρηνίδες – Σταυρός 6 εκ. ευρώ υπό κατασκευή.
– Αναβάθμιση σιδ/μικής γραμμής Θεσσαλονίκη – Προμαχώνας – Τμήμα Μουριές – Προμαχώνας 202 εκ. € Προς δημοπράτηση.
– Ανάπτυξη δικτύου φυσικού αερίου 15,7 εκ. € Σε εξέλιξη.
– Έργα προστασίας δασών & αντιπυρικής προστασίας 12 εκ. € Προς ολοκλήρωση.
– Μονάδα Επεξεργασίας Αστικών Στερεών Αποβλήτων Καβάλας (& Δράμας) 44 εκ. €. Προς υπογραφή σύμβασης.
– ΤΠΣ Κάτω Νευροκοπίου, ΖΥΣ Δράμας Σε εξέλιξη
– Ultra Fast Broadband-UFBB 212 εκ. € Προς έναρξη υλοποίησης
– WiFi4GR Αναμένεται η έναρξη της εγκατάστασης των access points
– Αποπεράτωση 12/θέσιου Δημοτικού Σχολείου Κάτω Νευροκοπίου 4,5 εκ. € Υπό κατασκευή
– Πρόγραμμα Μ. Γιαννάκου Αναβάθμιση 3 σχολικών μονάδων 600 χιλ. € Ολοκληρωμένο
– Επαναλειτουργία κατασκηνώσεων Καλλιθέας Χρηματοδότηση ΥΚΟΙΣΟ Συνεργασία Μητρόπολης & Δήμου
– Ανάπτυξη δημιουργικού κόμβου για τις οπτικοακουστικές τέχνες 9 εκ. € Υπό ένταξη
– Αναβάθμιση Κινηματογράφου Ολύμπια & Ωδείου Δράμας 1,5 εκ. € Προς ολοκλήρωση
– Αποκατάσταση και ανάδειξη Ι.Ν. Αγίας Σοφίας Δράμας (φάση Β΄) 2 εκ. € Ενταγμένο
– Ενίσχυση ιατρικού προσωπικού με ογκολόγους Υπό άμεση προκήρυξη θέσεων
– Ενεργειακή αναβάθμιση κέντρων υγείας Παρανεστίου, Κάτω Νευροκοπίου & Προσοτσάνης 4,5 εκ. € Ολοκληρωμένο (Παρανέστι), υπό κατασκευή (Κάτω Νευροκοπίου & Προσοτσάνης).
– ΓΝ Δράμας Διαμόρφωση νέας Μονάδας Τεχνητού Νεφρού 3 εκ. € Υπό κατασκευή
– ΤΟΜΥ (σε λειτουργία), τηλεϊατρική, ΚΟΜΥ (υπό σχεδιασμό), Οικονομικά κίνητρα προσέλκυσης σε προβληματικές και άγονες περιοχές.
Κάθετος άξονας Δράμα – Αμφίπολη
Αυτό που κυρίως ενδιαφέρει αυτή την ώρα τη Δράμα, είναι οι κάθετοι άξονες. Και τα στοιχεία που δίνει το Υπ. Υποδομών και Μεταφορών είναι ήδη γνωστά και τα έχουμε δημοσιεύσει σε διάφορες περιόδους.
Ο κάθετος άξονας Δράμα – Αμφίπολη, βρίσκεται στη φάση υποβολής προσφορών και έχει παράταση. Το έργο θα υλοποιηθεί μέσω ΣΔΙΤ, κόστος 250 εκατ. ευρώ. Τέσσερα χρόνια κατασκευής και 26 χρόνια λειτουργίας και συντήρησης.
Στο πλαίσιο της εν λόγω Σύμπραξης Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα, ο Ιδιωτικός Φορέας Σύμπραξης θα εκπονήσει τις απαιτούμενες μελέτες και θα υλοποιήσει την κατασκευή του συνόλου των εργασιών στα εξής επιμέρους τμήματα:
– Παλαιοκώμη – Μαυρολεύκη, μήκους περίπου 29,5 χλμ., με νέα χάραξη σε περίπου 19,5 χλμ. και βελτίωση της υφιστάμενης σε περίπου 10 χλμ.
– Μαυρολεύκη – Δράμα, μήκους περίπου 13,5 χλμ., με νέα χάραξη.
Επιπλέον, εξαιτίας της διέλευσης της νέας οδού, προβλέπεται και η κατασκευή περίπου 39 χλμ. οδών αποκατάστασης τοπικού και αγροτικού δικτύου.
Πρόοδος υλοποίησης:
– Τον Μάρτιο 2025 κηρύχθηκε το πέρας του Ανταγωνιστικού Διαλόγου και τον Σεπτέμβριο 2025 το Υπουργείο Υποδομών & Μεταφορών προσκάλεσε τους συμμετέχοντες για υποβολή των δεσμευτικών τους προσφορών.
– Οι προσφορές, μετά την υποβολή τους, θα αξιολογηθούν αρμοδίως από το Υπουργείο, ώστε να ακολουθήσει η ανάδειξη του προσωρινού αναδόχου της σύμβασης ΣΔΙΤ.
Κάθετος άξονας Δράμα – Καβάλα
Υποτμήμα Κρηνίδες – Σταυρός. Κόστος περίπου 61 εκ. ευρώ από το ΕΣΠΑ ΑΜΘ. Ολοκλήρωση το 2027.
Περιγραφή: Σε επίπεδο κατασκευής βρίσκεται τμήμα μήκους περίπου 8,26 χλμ., το οποίο συνδέεται με την υφιστάμενη εθνική οδό «Δράμα – Καβάλα» δυτικά του οικισμού Κρηνίδες και καταλήγει επί της παλαιάς εθνικής οδού «Ελευθερούπολης Καβάλας» δυτικά του οικισμού Σταυρός. Σε επίπεδο μελετών βρίσκονται τα υποτμήματα από τη Δράμα έως τις Κρηνίδες, συνολικού μήκους περίπου 16,9 χλμ.
Οι κατασκευαστικές εργασίες του έργου που εκτείνεται από τις Κρηνίδες έως τον Σταυρό βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη, μετά και τη συντέλεση των απαλλοτριώσεων στο τέλος του 2024. Παράλληλα, οι αρμόδιοι φορείς μεριμνούν για τις ενέργειες ωρίμασης των τμημάτων που βρίσκονται στο στάδιο μελετών από τη Δράμα έως τις Κρηνίδες.
Για τα άλλα δύο υποτμήματα: Δράμα –Άγιος Αθανάσιος και Άγιος Αθανάσιος – Κρηνίδες, βρισκόμαστε ακόμα στις μελέτες, οι οποίες πάντως φαίνεται ότι δεν προχωράνε!
